Water in de kruipruimte of kelder: lekkage of grondwater?

Een kruipruimte is zelden kurkdroog, zeker niet in Rotterdam en omgeving. Maar staat er een laag water, dan wil je weten waar het vandaan komt. Er zijn drie bronnen: een lekkende waterleiding, een lekkende afvoer of rioolaansluiting, en grondwater of regenwater van buiten. De eerste twee zijn werk voor een loodgieter. De derde niet, en dan is het goed om te weten wie je wel belt. Voor water in een kelder of souterrain geldt hetzelfde.

Eerst veilig kijken

• Lopen er kabels, lasdozen of een pomp door de kruipruimte en staat het water hoog, zet dan de groep uit voordat je gaat kijken.
• Kruip niet zomaar een natte of benauwde kruipruimte in. Kijk eerst met een zaklamp door het luik; vaak zie je vanaf daar al genoeg.
• Ruik je bij het luik iets dat op gas lijkt, ga dan niet naar binnen. Wat je dan doet, staat onderaan dit artikel.

Lekkage of grondwater: zo zie je het verschil

1. 1

   Draai alle kranen dicht en zorg dat de wasmachine, de vaatwasser en de wc niet bezig zijn.

2. 2

   Kijk naar de watermeter. Draait het sterretje of rode wieltje, of lopen de laatste cijfers door, dan lekt er ergens een waterleiding. Draai de hoofdkraan dicht zolang het lek niet gevonden is.

3. 3

   Staat de meter stil, ruik dan aan het water. Ruikt het naar riool, of drijft er papier of vuil in, dan lekt een afvoer of de rioolaansluiting onder je huis.

4. 4

   Laat iemand boven douchen of de wc doortrekken terwijl jij met een zaklamp door het luik kijkt en luistert. Hoor of zie je water lopen of druppen onder de vloer, dan weet je ongeveer waar de afvoer lekt.

5. 5

   Is het water helder, ruikt het nergens naar en kwam het na een natte periode of een paar dagen hevige regen, dan is het waarschijnlijk grondwater of regenwater van buiten.

6. 6

   Zet een stok met een streep op de waterlijn en kijk de dagen erna of het water stijgt en zakt met het weer. Doet het dat, dan wijst ook dat op grondwater.

Het kan ook allebei. Een klein lek kan wekenlang water in een kruipruimte zetten voordat iemand het merkt, en een kruipruimte met grondwater kan ook een lekkende leiding hebben. Loopt de watermeter heel langzaam door terwijl het water helder is, laat dan toch naar de leidingen kijken.

Grondwater in de kruipruimte: waarom juist hier

Rotterdam en de plaatsen eromheen liggen laag, op slappe klei en veen. Die bodem klinkt langzaam in, onder meer doordat veen verdwijnt, en het grondwater zakt niet mee. Zo komt het water dichter onder je vloer te staan. In grote delen van Rotterdam-Zuid komt daar kwel bij: water dat van onderen omhoog drukt. Na een natte herfst of een paar dagen hevige regen staat het grondwater tijdelijk hoger, en dan loopt het kruipruimtes en kelders in die daar niet op gebouwd zijn.

De gemeente Rotterdam meet het grondwater elke maand in ongeveer 2.000 peilbuizen verspreid over de stad. Daarmee kan het Waterloket zien of het grondwater in jouw buurt hoog staat.

Wie je belt bij grondwater in kruipruimte of kelder

Grondwater is geen werk voor een loodgieter: er is geen leiding die kapot is. De eigenaar van een huis is zelf verantwoordelijk voor een droge kruipruimte en voor het waterdicht maken van een kelder of souterrain. De gemeente is wel het aanspreekpunt voor grondwater in de openbare ruimte. In Rotterdam is dat het Waterloket, via 14 010 of de app MeldR. In andere gemeenten heet het meldpunt anders; de site van je gemeente zegt waar je terechtkunt. Huur je, meld het dan bij je verhuurder.

Voor een blijvende oplossing kom je bij andere vakmensen uit: een bedrijf voor kruipruimte-isolatie en bodemafsluiting, of een specialist die kelders waterdicht maakt of drainage aanlegt. De gemeente Rotterdam noemt zelf ook een laag schelpen of zand op de bodem van de kruipruimte, en regenwater rond het huis goed laten weglopen.

Kruipruimte leegpompen: wanneer het zin heeft

Bij een lekkage helpt leegpompen: is het lek gemaakt, dan komt er geen nieuw water bij en kan de kruipruimte drogen. Bij grondwater werkt het anders. Pomp je het weg terwijl het grondwater hoog staat, dan loopt de kruipruimte gewoon weer vol. Pomp dan alleen als het water bij leidingen, kabels of de onderkant van de vloer komt, en wacht verder tot het grondwater zakt.

• Gebruik een dompelpomp met een vlotter, zodat hij afslaat als het water weg is en niet droog draait.
• Zet de pomp op het laagste punt van de kruipruimte.
• Steek de stekker in boven de vloer, met droge handen, en ga niet in het water staan terwijl de pomp aan staat.
• Twijfel je waar je grondwater heen mag pompen, vraag het dan aan het Waterloket of je eigen gemeente.

Lekkage in de kruipruimte: wat een loodgieter doet

Door de kruipruimte loopt vaak de waterleiding naar de meter en naar keuken en badkamer, en de liggende afvoer naar het riool. Een loodgieter zoekt een lek in de waterleiding met de watermeter en door de leidingen na te lopen, en vervangt dan het kapotte stuk of de koppeling. Lekt de afvoer, dan kan het een losgeschoten verbinding zijn, een gescheurde buis, of een aansluiting die met de zakkende bodem is meegezakt. Dat laatste is de moeite van het uitzoeken waard: een verzakte afvoer lekt niet alleen, hij raakt ook steeds weer verstopt.

Water in de kelder

In een kelder of souterrain werkt het hetzelfde, met één bron erbij: rioolwater dat bij hevige regen omhoogkomt uit een putje in de vloer. Komt het water uit het putje en zakt het weg zodra het droog is, dan was het riool op straat vol; wat daartegen helpt, lees je in ons artikel over de terugslagklep in het riool. Komt het water door de muren of de vloer naar binnen, dan is het grondwater en is de kelder niet waterdicht. Staat het in het putje en zakt het ook bij droog weer niet weg, dan is de afvoer waarschijnlijk verstopt.

Zet in je aanvraag wat de watermeter deed met alle kranen dicht, of het water ruikt en of het na regen kwam. Een foto door het luik helpt. Denk je na de test hierboven dat het grondwater is, zet dat er dan ook bij, zodat de loodgieter weet wat je al hebt uitgezocht.