Lichtschakelaar aansluiten of vervangen, ook een dimmer
Een lichtschakelaar aansluiten of vervangen doe je in de wanddoos die er al zit: een schakelaar die soms niet reageert, een dimmer die bromt bij een ledlamp of een gewone schakelaar die een dimmer moet worden. Hieronder lees je welke schakelaar je hebt, welke draad waar hoort en hoe het veilig gaat.
Liever bellen of appen?
Welke schakelaar heb je?
Een gewone schakelaar zet één lamp aan en uit vanaf één plek. Een serieschakelaar heeft twee knoppen voor twee lampen, bijvoorbeeld de lamp boven de tafel en die in de hoek. Een wisselschakelaar zet één lamp aan en uit vanaf twee plekken, zoals onder en boven aan de trap.
Koop dezelfde soort terug als wat er nu zit. Een afdekraam past alleen op een binnenwerk van hetzelfde merk en dezelfde serie; maak er een foto van voor je naar de winkel gaat.
Welke draad waar hoort
In de doos van een gewone schakelaar zitten meestal twee draden: een bruine, de fase, en een zwarte, de schakeldraad die naar de lamp loopt. Een blauwe nul zit er vaak niet bij. Bij een wisselschakelaar zijn het er drie, soms in kleuren die je niet verwacht.
Bij elke klem op het binnenwerk staat een letter of een teken. Zet elke draad op het nieuwe binnenwerk in de klem met hetzelfde teken als op het oude. Zie je oude kleuren, zoals rood, groen of grijs, dan weet je niet zeker welke draad wat is, en dan stop je.
Een lichtschakelaar vervangen: zo doe je het veilig
Zet de groep van de lamp uit in de meterkast. De schakelaar zelf uitzetten is niet genoeg: op de bruine draad blijft dan spanning staan. Weet je niet welke groep het is, zet dan de hoofdschakelaar uit.
Haal de wip (de knop) en het afdekraam eraf en meet met een spanningzoeker of er echt geen spanning meer op de draden staat. Doe dat bij elke draad.
Maak het binnenwerk los uit de wanddoos, maak een foto van de draden en haal ze uit de klemmen.
Zet de draden in het nieuwe binnenwerk, elk in de klem met hetzelfde teken als op het oude. Trek even aan elke draad om te voelen of hij vastzit.
Zet het binnenwerk recht en vast in de doos, klik raam en wip erop en zet de groep weer aan. Doet de lamp het niet, zet dan eerst de groep weer uit voordat je iets losmaakt.
Dimmer vervangen of plaatsen: let op je ledlampen
Een oude dimmer is gemaakt voor gloeilampen. Met ledlampen gaat hij flikkeren of brommen, of de lamp gaat niet helemaal uit. Dan heb je een dimmer nodig die geschikt is voor led, en lampen waar dimbaar op staat.
Kijk op de dimmer naar het laagste en het hoogste vermogen. Ledlampen gebruiken weinig stroom: een paar ledlampen samen halen soms het minimum van een dimmer niet, en dan flikkeren ze. Een dimmer is ook dieper dan een schakelaar, dus in een ondiepe doos past hij niet altijd.
Een slimme schakelaar of slimme dimmer heeft vaak een nuldraad nodig, en die zit niet in elke schakelaardoos. Kijk dat na voordat je er een koopt.
Wanneer je het beter niet zelf doet
Stop als je de draden niet herkent, als er meer draden in de doos zitten dan de nieuwe schakelaar klemmen heeft, of als de isolatie brokkelt of zwart is. Een schakelaar die warm wordt, hoort dat niet te doen: zet de groep uit en laat het nakijken. Een dimmer mag wat warm worden, maar niet heet.
Moet er een schakelaar komen op een plek waar nu geen doos zit, of een tweede schakelaar voor dezelfde lamp, dan moet er een draad door de muur. Zet dat in je aanvraag; de vakman kijkt of het vanaf de doos die er zit kan. Werk in de meterkast doen we niet.
Wat je in je aanvraag zet
Of het om een gewone schakelaar, een dubbele, een wisselschakelaar of een dimmer gaat, en welke lampen erop zitten. Een foto van de schakelaar helpt, en als het een dimmer moet worden ook een van de lampen. Een vakman leest je klus en neemt contact met je op om af te spreken wanneer het past.
Veelgestelde vragen
Mijn ledlamp flikkert met de dimmer. Ligt dat aan de lamp?
Meestal aan de combinatie. Kijk of de lamp dimbaar is en of de dimmer geschikt is voor led. Klopt dat allebei, dan halen de lampen samen misschien het minimum van de dimmer niet. Dat staat op de dimmer of in de handleiding.
Kan elke lichtschakelaar een dimmer worden?
Meestal wel, als de doos diep genoeg is en de lampen dimbaar zijn. Bij een wisselschakelaar vervang je één van de twee door een dimmer die geschikt is voor een wisselschakeling.
Waarom staat er spanning op de draad als de schakelaar uit staat?
Een schakelaar onderbreekt alleen de draad naar de lamp. De bruine draad die binnenkomt staat altijd onder spanning, ook als het licht uit is. Daarom zet je eerst de groep uit.
Mijn schakelaar doet het soms niet. Moet hij vervangen worden?
Vaak wel. Een schakelaar die hapert, knettert of soms niet reageert, is meestal van binnen versleten. Het kan ook een draad zijn die los zit; dat zie je pas als het afdekraam eraf is, met de groep uit.
Kan ik een slimme schakelaar in mijn oude doos zetten?
Als hij past en geen nuldraad nodig heeft, of als er een nuldraad in de doos zit. Kijk in de handleiding van de schakelaar en maak een foto van de draden in de doos. Dan kan de vakman zeggen of het gaat.
Laat het een vakman doen
Beschrijf in een paar stappen wat er moet gebeuren, met een foto als dat kan. Je krijgt geen prijs op het scherm: een vakman leest je klus en neemt contact met je op.
Liever bellen of appen?