Stopcontact aansluiten of vervangen, stap voor stap
Een stopcontact aansluiten of vervangen doe je in de wanddoos die er al zit: een stopcontact dat los in de muur hangt, een gebarsten afdekplaat of een enkel stopcontact dat dubbel moet. Hieronder lees je welke draad waar hoort en hoe het veilig gaat. Zijn de draden oud of twijfel je, beschrijf dan je klus.
Stopcontact warm of ruik je brandlucht?
Gebruik het stopcontact niet meer. Trek de stekker er alleen uit als stekker en stopcontact droog en niet heet zijn.
Zet in de meterkast de groep van die ruimte uit, of de hoofdschakelaar als je niet weet welke groep het is. Laat hem uit tot iemand ernaar gekeken heeft.
Zie je rook of vlammen, bel dan 112.
Liever bellen of appen?

Welke draad waar hoort
Achter een stopcontact zitten meestal drie draden. De bruine is de fase, de blauwe de nul en de groen-gele de aarde. Bruin en blauw gaan in de twee klemmen voor de stroom. Groen-geel gaat in de klem voor de aarde: die is verbonden met de metalen lipjes aan de rand van het stopcontact, de randaarde.
Zitten er twee draden van dezelfde kleur, dan loopt de leiding van hier door naar een volgend stopcontact. Die twee horen samen terug in dezelfde klem. Zet je er maar één terug, dan doet het volgende stopcontact het niet meer.
In oudere huizen kom je ook rode, grijze of zwarte draden tegen, of draden met een omhulsel van stof. Dan weet je niet zeker welke draad wat is, en dan stop je.
Een stopcontact vervangen: zo doe je het veilig
Zet de groep van het stopcontact uit in de meterkast. Weet je niet welke groep het is, steek dan een brandende lamp in het stopcontact en zet groepen uit tot hij uitgaat. Of zet de hoofdschakelaar uit.
Schroef de afdekplaat los en meet met een spanningzoeker of er echt geen spanning meer op de draden staat. Doe dat bij elke draad.
Maak het binnenwerk, het stopcontact zelf, los uit de wanddoos, meestal met twee schroeven of met klauwen aan de zijkant. Trek het rustig naar voren en maak een foto van hoe de draden zitten.
Haal de draden uit de klemmen. Zit een draad in een insteekklem, druk dan het lipje in of draai de draad er voorzichtig uit; trek niet hard. Het koper moet schoon en heel zijn. Is het zwart of brokkelt de isolatie, stop dan.
Sluit het nieuwe stopcontact aan zoals het oude zat: bruin en blauw in de klemmen voor de stroom, groen-geel bij de aarde. Trek even aan elke draad om te voelen of hij vastzit.
Vouw de draden terug in de doos, zet het binnenwerk recht en vast en schroef de afdekplaat erop. Zet de groep aan en probeer het stopcontact met een lamp.
Een extra stopcontact of een dubbel stopcontact
Een enkel stopcontact dubbel maken kan vaak in dezelfde wanddoos, met een dubbel stopcontact dat daarvoor gemaakt is. Past dat niet, dan moet er een tweede doos naast, en dat is werk aan de muur.
Een extra stopcontact op een nieuwe plek kan soms vanaf een stopcontact dat er al zit. De leiding loopt dan in de muur of in een buis op de muur naar de nieuwe plek. Of dat kan, hangt af van de leiding en van wat er al op die groep zit. Dat bekijkt de vakman bij je thuis. Een nieuwe groep in de meterkast leggen we niet aan; daarvoor bel je een elektricien.
In de badkamer en buiten hoort een spatwaterdicht stopcontact met een klepje, en het mag daar niet zomaar overal zitten. Zet in je aanvraag als het om een van die plekken gaat.
Wanneer je het beter niet zelf doet
Stop als je de draden niet herkent, als de isolatie brokkelt of verkleurd is, of als er geen groen-gele draad zit terwijl je een stopcontact met randaarde wilt. Een randaarde zonder aardedraad erachter lijkt veilig, maar beschermt je niet.
Stop ook als de wanddoos los in de muur zit, of als de groep uitslaat zodra je hem weer aanzet. Zet hem dan niet steeds opnieuw aan: er zit ergens kortsluiting.
Werk in de meterkast doen we niet, ook geen nieuwe groep. Daarvoor bel je een elektricien.
Wat je in je aanvraag zet
Om welk stopcontact het gaat, wat ermee is en of het vervangen, dubbel of extra moet. Een foto van het stopcontact helpt. Een vakman leest je klus en neemt contact met je op om af te spreken wanneer het past.
Veelgestelde vragen
Maakt het uit in welke klem bruin en blauw komen?
Bij een gewoon stopcontact niet: een stekker past er twee kanten op in, dus fase en nul kunnen links of rechts zitten. Groen-geel hoort wel altijd in de klem voor de aarde.
Mijn stopcontact zit los in de muur. Kan ik hem gewoon terugduwen?
Nee. Zet eerst de groep uit en kijk waarom hij los zit. Vaak zitten de klauwen of schroeven los en kan het binnenwerk in dezelfde doos weer vast. Zit de doos zelf los in de muur, dan moet die eerst vast.
Waarom wordt de stekker in mijn stopcontact warm?
Vaak zit een draad los in de klem of zijn de contacten in het stopcontact versleten. Een losse draad wordt warm als er veel stroom door gaat, bijvoorbeeld van een kachel of een waterkoker. Gebruik het stopcontact niet meer, zet de groep uit en laat het nakijken.
Kan ik zelf een extra stopcontact bijplaatsen?
Een extra stopcontact vraagt een leiding vanaf een stopcontact dat er al zit, en de vraag of die groep dat aankan. Dat is meer dan vervangen. Laat het bekijken. Een nieuwe groep vanaf de meterkast is werk voor een elektricien.
Wat is een stopcontact met randaarde?
Een stopcontact met twee metalen lipjes aan de rand, verbonden met de groen-gele draad. Apparaten met een metalen kast, zoals een wasmachine, hebben die aarde nodig. Zit er geen aardedraad, dan hoort er ook geen stopcontact met randaarde: dat lijkt veilig, maar is het niet.
Laat het een vakman doen
Beschrijf in een paar stappen wat er moet gebeuren, met een foto als dat kan. Je krijgt geen prijs op het scherm: een vakman leest je klus en neemt contact met je op.
Liever bellen of appen?